Sách Trắng PTTH&TTĐT năm 2024 đánh dấu lần đầu Sách Trắng lĩnh vực chuyên ngành được xây dựng, phát hành. Kế thừa và phát triển từ Sách Trắng Công nghệ thông tin và Truyền thông Việt Nam, bao gồm các lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Thông tin và Truyền thông được ban hành trong 13 năm qua, Cục Phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử mong muốn Sách Trắng PTTH&TTĐT năm 2024 sẽ là cẩm nang tham khảo phục vụ nhu cầu tra cứu thông tin, số liệu, phục vụ chỉ đạo, điều hành và xây dựng chính sách lĩnh vực phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử nhằm mục tiêu phát triển ngành.

"Sáng tạo sản phẩm số - Ai cũng dùng AI - Ứng dụng Power BI Service và AutoML trong lĩnh vực dầu khí" là cuốn sách đầu tiên trong loạt sách "Ai cũng dùng AI" của Viện Dầu khí Việt Nam. Đây là một cuốn sách cung cấp giá trị kiến thức và nguồn cảm hứng cho những ai muốn tiến xa hơn trong thế giới số.
Mục tiêu của nhóm tác giả khi viết cuốn sách này không chỉ là truyền đạt kiến thức, mà còn là khơi dậy niềm đam mê sáng tạo. Chúng tôi muốn quý vị, những nhà nghiên cứu, những người làm việc trong ngành dầu khí, sẽ thấy được tiềm năng to lớn của công nghệ số trong việc cải thiện công việc của mình.
Đặc biệt, cuốn sách này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về công nghệ AI, Power BI Service và AutoML - những công nghệ đang thay đổi cách chúng ta làm việc, học hỏi và tạo ra giá trị. Đồng thời, chúng tôi cũng muốn nhấn mạnh tầm quan trọng của việc áp dụng công nghệ số trong ngành dầu khí. Trong suốt hơn 60 năm qua, ngành Dầu khí Việt Nam đã cung cấp nguồn năng lượng cho đất nước, thúc đẩy sự phát triển không chỉ về kinh tế mà còn đối với nhiều lĩnh vực khác. Những người làm việc trong ngành Dầu khí đã cống hiến, đã chịu trách nhiệm với sứ mệnh lớn lao này. Bây giờ, hãy tưởng tượng rằng, nếu bạn có thêm một người đồng hành không biết mệt mỏi, luôn sẵn sàng hỗ trợ, có khả năng học hỏi nhanh chóng và giúp cải thiện hiệu suất công việc. Đó chính là AI, công nghệ trí tuệ nhân tạo.
Đến với "Sáng tạo sản phẩm số - Ai cũng dùng AI - Ứng dụng Power BI Service và AutoML trong lĩnh vực dầu khí", bạn sẽ thấy rõ hơn về sức mạnh của Power BI Service và AutoML - những công cụ giúp bạn nhanh chóng tổ chức, biểu diễn và chia sẻ dữ liệu cũng như sản phẩm của mình. Đây là những công cụ tiện lợi, như một bước đệm để bạn tiếp cận và ứng dụng công nghệ AI vào công việc nghiên cứu khoa học của mình.
Công nghệ AI không còn xa lạ nữa khi chúng ta có ChatGPT và những công cụ AI khác dựa trên ngôn ngữ tự nhiên, giúp bạn tạo ra các tri thức mới, đồng thời hỗ trợ cho phương pháp làm việc truyền thống trong ngành dầu khí. Điều thú vị nhất là, đây chỉ mới là khởi đầu. "Ai cũng dùng AI" sẽ tiếp tục giới thiệu đến bạn những công cụ và kiến thức cao cấp hơn thông qua ngôn ngữ lập trình Python, cùng với sự áp dụng của các mô hình vật lý - địa chất từ các chuyên gia của Viện Dầu khí Việt Nam.
Với cuốn sách này, Viện Dầu khí Việt Nam mong muốn bạn không chỉ học hỏi kiến thức mới mà còn tìm thấy niềm đam mê, sức mạnh sáng tạo từ bên trong, để cùng chúng tôi khám phá và tạo ra những giá trị mới cho ngành dầu khí và đất nước. Với AI, tất cả các cán bộ làm việc trong ngành dầu khí, từ thượng nguồn tới hạ nguồn, từ kỹ thuật tới kinh tế, quản lý, đều có thể tận dụng những công cụ mới mạnh mẽ này để tối ưu hóa công việc, tạo ra các giải pháp mới và tiếp tục sứ mệnh tìm kiếm, khai thác nguồn năng lượng cho đất nước.
Chúng ta đang ở trên con đường mới mà AI sẽ giúp chúng ta đi nhanh hơn, xa hơn. "Sáng tạo sản phẩm số - Ai cũng dùng AI - Ứng dụng Power BI Service và AutoML trong lĩnh vực dầu khí" chính là bước khởi đầu, là cầu nối giữa con người, dầu khí và thế giới của AI. Với sự hỗ trợ của AI, chúng ta sẽ cùng nhau tiếp tục sứ mệnh cao cả, đảm bảo nguồn năng lượng cho sự phát triển bền vững của đất nước

Với mục đích cung cấp những kiến thức cơ bản về lập trình trong C++, Python và Java cho các bạn học sinh, sinh viên và những bạn đọc muốn tự hoàn thiện tri thức trong lĩnh vực giải thuật và lập trình; Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông xuất bản cuốn sách “Sáng tạo trong Thuật toán và Lập trình với C++, Python và Java (Tập 6: Các bài toán 26-50 trong Dự án Euler)” do PGS.TSKH. Nguyễn Xuân Huy biên soạn. Các kĩ thuật lập trình được minh họa qua những bài toán cụ thể tương đương với trình độ nâng cao của học sinh và sinh viên. Các kĩ thuật lập trình và phương pháp xây dựng thuật giải cho những bài toán thường được dùng rộng rãi trong quá trình thiết kế và cài đặt các phần mềm ứng dụng trong thực tiễn, vì vậy việc sớm làm chủ các tri thức này mới thật sự là cần thiết. Cuốn sách này cung cấp các chương trình viết bằng ngôn ngữ lập trình C++, Python và Java để bạn đọc tiện so sánh với lời giải của mình.

Với mục đích cung cấp những kiến thức cơ bản về lập trình trong C++ và Python cho các bạn học sinh, sinh viên và những bạn đọc muốn tự hoàn thiện tri thức trong lĩnh vực giải thuật và lập trình; Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông xuất bản cuốn sách “Sáng tạo trong Thuật toán và Lập trình với C++ và Python” (Tập 8) do PGS.TSKH. Nguyễn Xuân Huy biên soạn. Các kỹ thuật lập trình được minh họa qua những bài toán cụ thể tương đương với trình độ nâng cao của học sinh và sinh viên. Hình thức phát biểu bài toán suy cho cùng là không quan trọng. Các kỹ thuật lập trình và phương pháp xây dựng thuật giải cho những bài toán thường được dùng rộng rãi trong quá trình thiết kế và cài đặt các phần mềm ứng dụng trong thực tiễn, cho nên việc sớm làm chủ các tri thức này mới thật sự là cần thiết. 

Trong tập sách này cũng cung cấp toàn văn các chương trình viết bằng ngôn ngữ lập trình C++ và Python để bạn đọc tiện so sánh với lời giải của mình.

Hai môi trường lập trình mở DevC++ và Python thường được chọn làm môi trường nền tảng trong các kỳ thi học sinh giỏi quốc gia, khu vực và quốc tế. Ngoài ra, theo chương trình giáo dục phổ thông mới, C++ và Python được các nhà sư phạm đánh giá cao về tính phổ biến và dễ sử dụng cho nhiều lứa tuổi.

Với mục đích cung cấp những kiến thức cơ bản về lập trình trong C++ và Python cho các bạn học sinh, sinh viên và những bạn đọc muốn tự hoàn thiện tri thức trong lĩnh vực giải thuật và lập trình; Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông tiếp tục xuất bản cuốn sách “Sáng tạo trong thuật toán và lập trình với C++ và Python” (tập 7) do PGS, TSKH. Nguyễn Xuân Huy biên soạn. Cuốn sách này là tập tiếp theo của các tập trước đã xuất bản.

Tần số cứu sinh – Nhịp thở đại dương là cuốn sách giúp bạn đọc khám phá vai trò đặc biệt của tần số vô tuyến điện trong công tác thông tin liên lạc trên biển, góp phần bảo đảm an toàn hàng hải và hỗ trợ tìm kiếm, cứu nạn. Thông qua những câu chuyện gần gũi và kiến thức khoa học dễ hiểu, cuốn sách cho thấy phổ tần số vô tuyến điện là tài nguyên quý giá của quốc gia, được quản lý và sử dụng hiệu quả để phục vụ phát triển kinh tế, bảo đảm quốc phòng, an ninh và cứu hộ khẩn cấp. Hình ảnh "nhịp thở đại dương" gợi lên sự kết nối bền bỉ giữa con người với biển cả thông qua những tín hiệu vô hình nhưng mang ý nghĩa sống còn. Tác phẩm góp phần nâng cao nhận thức về việc bảo vệ, khai thác hợp lý tài nguyên tần số vô tuyến điện và khơi dậy ý thức trách nhiệm của mỗi công dân trong kỷ nguyên số. Đây là cuốn sách bổ ích dành cho bạn đọc yêu thích khoa học, công nghệ và mong muốn hiểu thêm về những giá trị thầm lặng đang bảo vệ sự an toàn của cuộc sống.

Năm 1997, Việt Nam chính thức kết nối vào mạng máy tính toàn cầu Internet. Từ đó đến nay, Việt Nam luôn là một trong những quốc gia có tỷ lệ tăng trưởng số người sử dụng Internet cao nhất trên thế giới. Theo số liệu mới được công bố bởi Tổ chức thống kê số liệu Internet quốc tế (internetworldstats), tính đến tháng 6/2015, Việt Nam đã có 45,5 triệu người (tương đương 48% dân số) sử dụng Internet. Bên cạnh những lợi ích, Internet cũng ẩn chứa nhiều rủi ro cho mọi đối tượng người dùng. Điều này đã chứng minh qua thực tế nhiều năm nay. Internet đã trở thành không phải một “mảnh đất màu mỡ” mà là một miền không gian vô cùng hấp dẫn cho đủ loại tội phạm, từ những kẻ lừa đảo vặt cho đến các tổ chức khủng bố. Nạn nhân cũng rất đa dạng, từ những người dân bình thường cho đến các công ty đa quốc gia và cả những siêu cường quốc trên thế giới. Trong đó, người ta thường nhắc đến những cuộc tấn công mạng vào các công ty, tổ chức lớn với mức thiệt hại nhiều triệu USD. Nhưng thực tế thì đối tượng dễ bị tổn thương hơn cả lại chính là những người dân bình thường – những người có hiểu biết hạn chế về những hiểm họa rình rập họ khi họ tham gia vào mạng Internet - với mức thiệt hại khi xảy ra sự cố có thể chỉ vài trăm ngàn đồng, cũng có thể lên đến hàng tỷ đồng. Với mục đích tuyên truyền, phổ biến và nâng cao nhận thức về công tác đảm bảo an toàn thông tin mạng, Nhà xuất bản Thông tin và Truyền thông đã phối hợp với các chuyên gia thuộc Học viện Kỹ thuật Mật mã xuất bản cuốn sách “Tuyên truyền, phổ biến và nâng cao nhận thức về công tác đảm bảo an toàn thông tin mạng” nhằm cung cấp cho bạn đọc những thông tin căn bản nhất, sát với thực tế nhất về vấn đề này; qua đó bạn đọc sẽ hình dung được những hiểm họa mà họ sẽ phải đối mặt khi sử dụng dịch vụ mạng Internet. Họ cũng sẽ nhận thức được rằng không chỉ những công ty, tổ chức lớn mới cần phải quan tâm đến vấn đề đảm bảo an toàn thông tin, mà mỗi một người dân bình thường cũng phải có hiểu biết về vấn đề này. Và bạn đọc cũng sẽ được cung cấp những kiến thức căn bản về cách thức phòng tránh các tấn công từ mạng. Cuốn sách này được cấu trúc thành bốn chương. Chương thứ nhất là chương tổng quan, làm sáng tỏ khái niệm an toàn thông tin và hiểm họa an toàn thông tin, phần nội dung chính của chương là bức tranh tình hình an toàn thông tin trên thế giới và trong nước trong thời gian vừa qua. Chương thứ hai điểm qua một số văn bản quy phạm pháp luật về lĩnh vực an toàn thông tin, hoặc trong nội dung có những quy phạm liên quan đến an toàn thông tin, trong đó giới thiệu chi tiết về Luật an toàn thông tin mạng. Chương thứ ba trình bày về những nguy cơ mất an toàn thông tin trên mạng Internet nói riêng và trên mạng máy tính nói chung. Những nguy cơ được đề cập ở đây là rất thực tế, chúng hoàn toàn có thể xảy ra với bất kỳ người nào, bất kỳ hệ thống nào có kết nối vào mạng. Và chương thứ tư trình bày về các giải pháp đảm bảo an toàn thông tin trên mạng. Các giải pháp được cung cấp ở mức căn bản để phù hợp với đông đảo đối tượng bạn đọc từ cán bộ, viên chức, đơn vị hoạt động trong lĩnh vực công nghệ thông tin và bạn đọc có nhu cầu tìm hiểu về nội dung này; và quan trọng là nó mang lại cái nhìn tổng thể về giải pháp đảm bảo an toàn thông tin mạng.

Cuốn sách An toàn và bảo mật thông tin trong thời đại số cung cấp những kiến thức và giải pháp thiết thực nhằm bảo đảm an toàn hệ thống thông tin trong bối cảnh Internet và chuyển đổi số phát triển mạnh mẽ. Nội dung sách tập trung vào các biện pháp kỹ thuật và quản lý như tường lửa, phát hiện xâm nhập, mã hóa dữ liệu, chữ ký điện tử, các giao thức bảo mật và chiến lược bảo mật dựa trên mô hình AAA...

LỜI NÓI ĐẦU

Cùng với sự tiến bộ không ngừng về khoa học và công nghệ trên thế giới hiện nay, việc ứng dụng những kỹ thuật tiên tiến góp phần phục vụ công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước là nhiệm vụ không thể thiếu.

Mạng truyền thông công nghiệp đóng vai trò quan trọng trong các lĩnh vực đo lường điều khiển và tự động hóa. Xu thế của giải pháp dùng mạng công nghiệp không những nằm ở phương tiện kỹ thuật, mà còn ở khía cạnh kinh tế. Chính vì vậy, ứng dụng của nó rộng rãi trong hầu hết các lĩnh vực công nghiệp, như điều khiển quá trình, tự động hoá xí nghiệp, tự động hoá toà nhà, điều khiển giao thông... Việc sử dụng mạng truyền thông công nghiệp là không thể thiếu trong việc tích hợp các hệ tự động hoá hiện đại, đặc biệt trong các hệ đo lường và điều khiển.

Trong Giáo trình Mạng truyền thông công nghiệp, nhóm tác giả sẽ trình bày cơ sở kỹ thuật của mạng truyền thông công nghiệp, ứng dụng mạng truyền thông PROFIBUS trong việc giám sát và điều khiển hệ thống điện tử và thiết kế mạng truyền thông công nghiệp dựa trên PCS 7.

Tài liệu được biên soạn phù hợp với sinh viên các chuyên ngành kỹ thuật Điện - Điện tử, Tự động hóa, Điện công nghiệp… Với cách bố trí nội dung các chương kết hợp cả lý thuyết và thực hành, tài liệu sẽ giúp sinh viên áp dụng kiến thức đã học vào thực tế. Tài liệu cũng giúp củng cố, tổng hợp lại kiến thức về mạng truyền thông công nghiệp, đúc rút kinh nghiệm cho công việc sau này. Đây cũng là tài liệu tham khảo bổ ích đối với các thầy cô giáo và các em sinh viên của các ngành kỹ thuật khác vì có nhiều ví dụ ứng dụng thực tế.

Trong quá trình biên soạn Giáo trình, chúng tôi đã nhận được sự động viên, khích lệ và giúp đỡ của các cá nhân, tổ chức và các bạn đồng nghiệp. Cho phép chúng tôi được gửi lời cảm ơn đối với các tập thể và cá nhân trên.

Rất mong nhận được ý kiến đóng góp của các bạn đồng nghiệp và độc giả, giúp cho lần tái bản tới được hoàn thiện hơn về nội dung.

CÁC TÁC GIẢ

Với mục tiêu nghiên cứu, tìm hiểu và nắm bắt các giải pháp IDS hiệu quả nhằm phát hiện và đưa ra cảnh báo kịp thời cho các cuộc xâm nhập phổ biến cũng như các biến thể đa dạng của chúng trong các hệ thống IoT, nội dung cuốn sách tập trung nghiên cứu, xây dựng các mô hình hệ thống phát hiện xâm nhập thông minh ứng dụng trí tuệ nhân tạo tiên tiến có khả năng phát hiện các loại xâm nhập với độ chính xác cao và có khả năng đóng góp vào quá trình phát triển của các hệ thống IoT trong thực tế. Bên cạnh đó, cuốn sách cũng trình bày nhiều thuật toán quan trọng, hiệu quả cho việc lựa chọn đặc tính tối ưu từ tập dữ liệu đầu vào cũng như các phương pháp tiên tiến xử lý dữ liệu, làm sạch dữ liệu.

Cuốn sách bao gồm 5 Chương trong đó Chương 1 trình bày tổng quan về an toàn thông tin của mạng vạn vật kết nối bao gồm các vấn đề về an toàn thông tin, các kiểu hình thức tấn công, xâm nhập mạng cũng như các giải pháp truyền thống cho các vấn đề trên để từ đó đề xuất các giải pháp thay thế thông minh, hiệu quả hơn ứng dụng trí tuệ nhân tạo. Chương 2 đề cập đến việc ứng dụng học máy trong hệ thống IDS có sử dụng phương pháp loại bỏ đặc tính đệ quy để lựa chọn ra tập đặc tính tối ưu nhằm. Chương 3 giới thiệu về hệ thống phát hiện xâm nhập dựa trên học máy và tối ưu quần thể. Chương 4 bao gồm các nội dung thiết kế, phát triển hệ thống IDS ứng dụng học sâu và thuật toán di truyền (Genetic algorithm - GA) để lựa chọn và tối ưu các đặc tính đề xuất cho bộ học sâu nhằm phân loại các kiểu tấn công, xâm nhập mạng khác nhau. Hướng nghiên cứu mới được chỉ ra trong Chương 5.

Hy vọng, cuốn sách sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu viên trong lĩnh vực Công nghệ thông tin, đặc biệt là chuyên ngành An toàn thông tin, Mạng máy tính và Internet vạn vật (IoT). Ngoài ra, cuốn sách cũng phù hợp với kỹ sư và chuyên gia an ninh mạng quan tâm đến việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phát hiện xâm nhập và tấn công mạng.

FJCAI 2026 không chỉ là một sự kiện công bố khoa học, mà còn là không gian kết nối giữa
nghiên cứu cơ bản và ứng dụng, giữa trường đại học – viện nghiên cứu – doanh nghiệp, và
giữa thế hệ chuyên gia đi trước với lực lượng nghiên cứu trẻ đang phát triển mạnh mẽ.

Ứng dụng công nghệ số trong sản xuất, bảo quản, chế biến và tiêu thụ sản phẩm tại hộ gia đình/hợp tác xã là cuốn sách tập trung giới thiệu vai trò và lợi ích của công nghệ số trong toàn bộ chuỗi giá trị nông nghiệp và kinh tế hộ. Nội dung sách trình bày các giải pháp ứng dụng công nghệ số trong tổ chức sản xuất, quản lý quy trình, truy xuất nguồn gốc, bảo quản và chế biến sản phẩm. Đồng thời, sách phân tích cách thức tận dụng nền tảng số, thương mại điện tử và mạng xã hội để mở rộng thị trường, nâng cao hiệu quả tiêu thụ sản phẩm. Cuốn sách cũng chỉ ra những khó khăn, hạn chế trong quá trình chuyển đổi số ở hộ gia đình và hợp tác xã hiện nay. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất các mô hình, giải pháp phù hợp nhằm nâng cao năng lực quản lý, tăng giá trị gia tăng và phát triển bền vững cho khu vực kinh tế nông thôn.

Ngày nay cách tiếp cận hướng đối tượng đã ngày càng trở nên phổ biến. Trong các dự án phát triển hệ thống lớn, ngôn ngữ mô hình hóa hợp nhất – UML (Unified Modeling Language) đã được ưu tiên cho quá trình phân tích thiết kế hệ thống, nó được coi là một chuẩn quốc tế được tổ chức tiêu chuẩn quốc tế ISO chấp nhận. Việc nắm vững các kiến thức cơ bản về mô hình, quá trình mô hình hóa, các kỹ thuật xây dựng mô hình là những yêu cầu bắt buộc cho bất cứ ai muốn phân tích và thiết kế một hệ thống lớn theo hướng đối tượng. Nhằm giúp sinh viên, nghiên cứu sinh và các lập trình viên có thêm tài liệu về phân tích và thiết kế hệ thống theo hướng đối tượng, TS. Lê Văn Phùng (Viện Công nghệ thông tin - Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam) đã biên soạn cuốn sách “Các mô hình cơ bản trong phân tích và thiết kế hướng đối tượng". Nội dung cuốn sách gồm 10 chương: Chương 1: Tổng quan về mô hình hóa phần mềm Chương 2: Các khái niệm cơ bản trong phân tích và thiết kế hướng đối tượng Chương 3: Yêu cầu hệ thống và mô hình nghiệp vụ Chương 4: Mô hình phân tích đối tượng Chương 5: Các mô hình phân tích động thái Chương 6: Các mô hình thiết kế tương tác Chương 7: Mô hình kiến trúc logic Chương 8: Mô hình kiến trúc vật lý Chương 9: Mô hình phân tích và thiết kế một ca sử dụng Chương 10: Mô hình thiết kế đối tượng Hy vọng các bạn đọc yêu công nghệ thông tin, ham mê phân tích thiết kế một hệ thống thông tin, giảng viên, sinh viên đại học, cao đẳng và học viên cao học chuyên ngành công nghệ phần mềm hoặc hệ thống thông tin sẽ tìm thấy những kiến thức mới mẻ trong cuốn sách này.

Trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, thương mại điện tử đã trở thành một phần không thể thiếu trong nền kinh tế toàn cầu. Sự xuất hiện và lan tỏa của thương mại điện tử không chỉ thay đổi cách thức kinh doanh, mà còn mở rộng khả năng tiếp cận sản phẩm và dịch vụ, giúp kết nối các thị trường và người tiêu dùng trên khắp thế giới. Thương mại điện tử mang đến cho chúng ta sự tiện lợi chưa từng có, khả năng tiếp cận thị trường không giới hạn và tạo động lực mới cho nền kinh tế. Bên cạnh những lợi ích rõ ràng, thương mại điện tử cũng đặt ra những vấn đề lớn cần được xem xét một cách nghiêm túc, đặc biệt là tác động của nó đối với môi trường tự nhiên. Tại giao điểm của tiến bộ công nghệ và nhu cầu phát triển bền vững, việc nghiên cứu và hiểu rõ tác động của thương mại điện tử đối với môi trường không chỉ mang tính cấp thiết mà còn là một yêu cầu không thể thiếu trong quá trình hoạch định chính sách và phát triển chiến lược kinh doanh.

Truyện tranh Truy tìm thủ phạm giấu mặt đặt kiến thức vào bối cảnh cuộc sống, mong muốn gửi đến người đọc một thông điệp gần gũi nhưng rất thiết thực: trong cuộc sống hiện đại, nhiều thiết bị quen thuộc sử dụng sóng vô tuyến như smartkey, điều khiển từ xa, chuông báo, adapter... có thể vô tình gây ảnh hưởng lẫn nhau nếu xảy ra lỗi hoặc nhiễu tín hiệu.